Thưa quý vị và các bạn! Nhân kỷ niệm 80 năm Ngày Chủ tịch Hồ Chí Minh lần đầu tiên về thăm Hải Phòng (20-21/10/1946 – 20-21/10/2026), cùng nhìn lại 11 lần Người trực tiếp về thăm, làm việc với Đảng bộ, chính quyền, quân và Nhân dân Hải Phòng, qua đó thấy rõ tình cảm sâu nặng của Bác với thành phố Cảng và những lời căn dặn có giá trị lâu dài đối với sự nghiệp xây dựng, phát triển thành phố hôm nay.
Do có vị trí chiến lược quan trọng, Hải Phòng từ sớm đã được Lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc quan tâm, lựa chọn là một trong những địa bàn quan trọng để truyền bá chủ nghĩa Mác - Lênin vào Việt Nam. Sau khi trở thành người đứng đầu Đảng và Nhà nước, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn dành cho Hải Phòng sự quan tâm đặc biệt.
Lần đầu tiên, ngày 20 và 21/10/1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh trở về nước bằng đường biển sau chuyến thăm và làm việc tại Pháp. Chiến hạm Đuy-mông Đuyếcvin cập bến Ngự - Cảng Hải Phòng lúc 16 giờ ngày 20/10/1946. Hàng vạn người dân Hải Phòng nồng nhiệt đón Người.
`Trong thời gian ở Hải Phòng, Bác gặp gỡ các đoàn đại biểu, nhân sĩ, trí thức, các tổ chức đoàn thể và Nhân dân thành phố. Tại cuộc mít tinh ngày 21/10, Người xúc động nói về tình cảm của đồng bào đối với mình và tình cảm của Người dành cho đồng bào Hải Phòng. Trước khi rời thành phố, Bác căn dặn đồng bào miền biển “thực hành đời sống mới, ra sức kiến thiết”.
Lần thứ hai, ngày 2/6/1955, chỉ 20 ngày sau khi Hải Phòng được giải phóng, Bác trở lại thăm thành phố. Người thăm đơn vị bộ đội bảo vệ bờ biển và nói chuyện với cán bộ, đảng viên, các tầng lớp Nhân dân. Bác căn dặn phải đoàn kết, tăng gia sản xuất, khôi phục kinh tế; lực lượng công an, quân đội phải dựa vào Nhân dân; công nhân phải nâng cao năng suất, giữ gìn máy móc, chấp hành kỷ luật; nông dân đẩy mạnh sản xuất; trí thức chăm lo xây dựng văn hóa; thanh niên phải xung phong, phấn đấu trở thành người chủ tương lai của đất nước.
Lần thứ ba, ngày 30 và 31/5/1957, Bác có chuyến thăm và làm việc với nhiều cơ quan, đơn vị của Hải Phòng như Nhà máy Xi măng, Quân y viện 7, Cảng Hải Phòng, Trường Nhi đồng miền Nam, Trại trẻ Kim Đồng và gặp gỡ đại biểu Nhân dân thành phố.
Tại Nhà máy Xi măng, Bác căn dặn cán bộ, công nhân tăng gia sản xuất, thực hành tiết kiệm, chấp hành kỷ luật lao động, học tập nâng cao trình độ và giữ gìn đoàn kết. Tại Cảng Hải Phòng, Người nhấn mạnh tinh thần thi đua sản xuất, nâng cao năng suất, chất lượng, phát huy truyền thống của giai cấp công nhân.
Trong buổi nói chuyện với Nhân dân thành phố, Bác đánh giá Hải Phòng đã có nhiều thay đổi sau hai năm giải phóng và khẳng định Hải Phòng đã thuộc về Nhân dân. Người đặc biệt nhấn mạnh cán bộ, chính quyền phải là “đầy tớ của nhân dân, chứ không phải là làm quan cách mạng”.
Lần thứ tư, ngày 31/3 và 1/4/1959, Bác thăm Cát Bà, Cát Hải, Xưởng X.46 Hải quân, Trường Học sinh miền Nam số 7 và làm việc với cán bộ lãnh đạo thành phố.
Tại Cát Bà, Bác căn dặn Nhân dân phải đoàn kết, đẩy mạnh sản xuất, bảo vệ rừng và biển; Người ví von “rừng là vàng, biển là bạc”, nhấn mạnh rừng, biển là tài sản của đất nước, do Nhân dân làm chủ và phải ra sức bảo vệ, khai thác hợp lý. Với cán bộ lãnh đạo Hải Phòng, Người yêu cầu tăng cường sự lãnh đạo của Đảng, giữ gìn đoàn kết nội bộ, lấy kết quả công tác địa phương làm thước đo năng lực lãnh đạo.
Lần thứ năm, ngày 10/1/1960, Chủ tịch Hồ Chí Minh cùng lãnh đạo Đảng, Nhà nước về Cảng Hải Phòng dự lễ đón 922 kiều bào từ Thái Lan trở về nước. Người nhiệt liệt chào mừng kiều bào và mong muốn bà con trở về cùng đồng bào cả nước đoàn kết, vượt qua khó khăn, tăng gia sản xuất, thực hành tiết kiệm, góp phần xây dựng Tổ quốc.
Lần thứ sáu, ngày 18/1/1960, Bác về thăm tỉnh Kiến An, gặp gỡ cán bộ và Nhân dân. Người căn dặn cán bộ phải chí công vô tư, chống tham ô, lãng phí; cán bộ, đảng viên phải gần gũi, lắng nghe và học hỏi Nhân dân, đặt lợi ích của Đảng, của Nhân dân lên trên lợi ích cá nhân.
Lần thứ bảy, ngày 16/3/1961, Bác về thăm Nhà máy Cơ khí Duyên Hải - đơn vị đi đầu trong phong trào thi đua lao động, cải tiến kỹ thuật, tăng năng suất. Người thăm hỏi công nhân, quan tâm đến đời sống và điều kiện làm việc, đồng thời nhấn mạnh phương châm “mình vì mọi người, mọi người vì mình”, yêu cầu cán bộ, đảng viên, đoàn viên phải gương mẫu trong mọi công việc. Sau chuyến thăm, phong trào thi đua “Sóng Duyên Hải” được phát động trong toàn ngành công nghiệp miền Bắc.
Lần thứ tám, ngày 22/1/1962, Bác cùng nhà du hành vũ trụ Liên Xô Gherman Titov về thăm Hải Phòng. Trước đông đảo Nhân dân thành phố, Người phát động phong trào thi đua lao động sản xuất, hoàn thành và vượt mức kế hoạch Nhà nước, đồng thời căn dặn Nhân dân đón Tết vui vẻ nhưng phải thực hành tiết kiệm.
Lần thứ chín, ngày 26/7/1962, Bác về thăm tỉnh Hải Dương, nói chuyện với Nhân dân, thăm các địa phương và cơ sở sản xuất. Người yêu cầu đẩy mạnh sản xuất, củng cố hợp tác xã, chống tham ô, lãng phí, phát triển công nghiệp và thủ công nghiệp, đồng thời đẩy mạnh xóa mù chữ, bổ túc văn hóa.
Lần thứ mười, ngày 23/1/1963, Bác về Hải Phòng cùng Chủ tịch Tiệp Khắc Nô-vốt-ni. Người thăm Bệnh viện Hữu nghị Việt - Tiệp và Trường Học sinh miền Nam số 4. Tại bệnh viện, Bác nhấn mạnh phương châm phòng bệnh hơn chữa bệnh, yêu cầu cán bộ y tế đoàn kết, tận tụy và thực hiện tốt lời dạy “Lương y như từ mẫu”. Với thầy trò Trường Học sinh miền Nam số 4, Bác căn dặn học tập tốt, thực hiện 5 điều Bác dạy.
Lần thứ mười một, ngày 15/2/1965, Bác về thăm tỉnh Hải Dương, thăm xã Hồng Thái, xã Nam Chính và khu di tích Côn Sơn. Người biểu dương những thành tích đạt được nhưng nhắc nhở cán bộ, Nhân dân không được tự mãn, phải tiếp tục phấn đấu để những gì đã khá trở nên tốt hơn, những gì còn hạn chế phải vươn lên.
Qua 11 lần về thăm và làm việc, những lời căn dặn của Chủ tịch Hồ Chí Minh dành cho Hải Phòng tập trung vào những vấn đề có ý nghĩa lâu dài: đoàn kết, gần dân, trọng dân; thi đua lao động sản xuất; thực hành tiết kiệm; nâng cao năng suất, chất lượng; chăm lo đời sống Nhân dân; xây dựng Đảng và chính quyền trong sạch, vững mạnh; phát triển văn hóa, giáo dục, y tế; bảo vệ rừng, biển và phát huy tiềm năng của thành phố Cảng.
Đặc biệt, tư tưởng lấy Nhân dân làm trung tâm, cán bộ phải gần dân, phục vụ Nhân dân; tinh thần tự lực, tự cường, dám vượt qua khó khăn; cùng với yêu cầu không ngừng học tập, tiến bộ vẫn là những giá trị có ý nghĩa sâu sắc trong công cuộc xây dựng Hải Phòng hiện nay.
Trong suốt chặng đường xây dựng và phát triển, Đảng bộ, chính quyền, quân và Nhân dân Hải Phòng luôn phát huy truyền thống “Trung dũng - Quyết thắng”, vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh vào thực tiễn, từng bước đưa thành phố phát triển mạnh mẽ về kinh tế, văn hóa, xã hội, hạ tầng và đô thị.
Giai đoạn 2021-2025, Hải Phòng duy trì tốc độ tăng trưởng cao, quy mô kinh tế vươn lên nhóm dẫn đầu cả nước, tiếp tục khẳng định vai trò trung tâm công nghiệp, cảng biển và logistics của khu vực phía Bắc. Thành phố đồng thời dành nhiều nguồn lực cho an sinh xã hội, người có công, giáo dục, y tế, giảm nghèo và nâng cao chất lượng đời sống Nhân dân.
Những kết quả đó thể hiện sự vận dụng tinh thần mà Bác từng căn dặn: phát triển kinh tế phải gắn với chăm lo đời sống Nhân dân; xây dựng chính quyền phải đi đôi với phục vụ Nhân dân; phát triển phải dựa trên sức mạnh đoàn kết và sự đồng lòng của toàn dân.
Bước vào giai đoạn phát triển mới, với không gian phát triển được mở rộng, hệ thống hạ tầng ngày càng hoàn thiện và vị thế ngày càng cao, Hải Phòng có thêm nhiều điều kiện để phát triển nhanh và bền vững. Thành phố tiếp tục hướng tới xây dựng nền kinh tế xanh, kinh tế số, kinh tế biển hiện đại; nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, bảo đảm an sinh xã hội, xây dựng con người Hải Phòng phát triển toàn diện.
80 năm kể từ lần đầu Bác về thăm, những hình ảnh, tình cảm và lời căn dặn của Người vẫn là nguồn động lực tinh thần quý báu đối với Đảng bộ, chính quyền, quân và Nhân dân Hải Phòng. Khắc ghi lời Bác, thành phố tiếp tục phát huy truyền thống “Thành phố Cảng Anh hùng - Xứ Đông văn hiến”, đoàn kết, đổi mới, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm, quyết tâm xây dựng Hải Phòng trở thành thành phố cảng hiện đại, văn minh, có tầm vóc khu vực Đông Nam Á, đóng góp tích cực vào sự phát triển chung của đất nước.